Việc Quốc hội Ukraine phê chuẩn ông Serhii Koretskyi giữ chức Thủ tướng đánh dấu lần thay đổi thứ ba người đứng đầu chính phủ kể từ khi xung đột Nga - Ukraine bùng phát vào năm 2022.

Quyết định này được xem là phản ánh định hướng ưu tiên của Kiev trong giai đoạn hiện nay, với trọng tâm là nâng cao năng lực điều hành kinh tế, bảo đảm an ninh năng lượng, duy trì ổn định trong thời chiến và củng cố quan hệ với các đối tác quốc tế.

serhii-koretskyi.jpg
Ông Serhii Koretskyi được kỳ vọng có thể giúp Ukraine duy trì ổn định nền kinh tế, bảo đảm an ninh năng lượng. Ảnh: Trang cá nhân ông Serhii Koretskyi

Một điểm đặc biệt là ông Serhii Koretskyi (48 tuổi) không đi lên từ các đảng phái chính trị hay bộ máy hành chính nhà nước. Xuất thân là kỹ sư, ông dành hơn 2 thập kỷ làm việc trong lĩnh vực năng lượng, nhiên liệu và thực phẩm trước khi được giao quản lý các doanh nghiệp nhà nước có vai trò chiến lược.

Tên tuổi của ông Serhii Koretskyi gắn liền với quá trình tái cơ cấu một số tập đoàn năng lượng lớn của Ukraine như Ukrnafta - doanh nghiệp giữ vai trò quan trọng trong việc cung cấp nhiên liệu cho quân đội và hỗ trợ phát triển năng lực quốc phòng, hay Naftogaz - tập đoàn năng lượng quốc gia của Ukraine. Những thành tích đã đạt được chính là tiền đề để ông được Tổng thống Volodymyr Zelensky đánh giá là ứng viên phù hợp nhất đảm nhiệm cương vị Thủ tướng trong giai đoạn Ukraine đối mặt với nhiều thách thức như hiện nay.

Thực tế, sau giai đoạn suy giảm sâu năm 2022, nền kinh tế Ukraine đã phục hồi từng phần nhờ sự hỗ trợ tài chính từ nước ngoài, kết hợp với việc xuất khẩu được nối lại qua các tuyến vận tải thay thế và khả năng thích ứng của khu vực doanh nghiệp. Tuy nhiên, triển vọng tăng trưởng vẫn phụ thuộc lớn vào khả năng duy trì ổn định năng lượng, kiểm soát lạm phát, bảo đảm nguồn tài chính cho ngân sách và duy trì niềm tin của nhà đầu tư. Trong bối cảnh như vậy, Kiev rõ ràng cần tập trung nhiều hơn vào hiệu quả quản trị, cải thiện môi trường kinh doanh và sử dụng hiệu quả các nguồn lực trong nước cũng như nguồn viện trợ quốc tế.

Một trong những nhiệm vụ cấp bách nhất của tân Thủ tướng Ukraine là chuẩn bị cho mùa đông được dự báo sẽ rất khó khăn sau nhiều năm cơ sở hạ tầng điện và khí đốt của Ukraine liên tục chịu thiệt hại do xung đột. Lợi thế của ông Serhii Koretskyi là hiểu rõ hệ thống năng lượng quốc gia sau nhiều năm trực tiếp điều hành các doanh nghiệp chủ chốt trong ngành.

Đối ngoại chắc chắn tiếp tục là chìa khóa giúp Ukraine duy trì khả năng chống chịu trong dài hạn. Nhiều năm qua, Liên minh châu Âu (EU), Nhóm các nước công nghiệp phát triển (G7), Quỹ Tiền tệ quốc tế (IMF), Ngân hàng Thế giới (WB) cùng nhiều quốc gia đối tác đã cung cấp cho Ukraine hàng trăm tỷ USD dưới nhiều hình thức. Chính phủ mới sẽ phải tiếp tục duy trì niềm tin của các nhà tài trợ thông qua việc cải thiện quản trị công, nâng cao tính minh bạch trong sử dụng ngân sách và đẩy nhanh các chương trình cải cách. Song song với đó, tiến trình hội nhập châu Âu vẫn là một trong những mục tiêu chiến lược của Kiev, đồng nghĩa với nhiệm vụ đáp ứng các tiêu chuẩn về quản trị, cải cách tư pháp, chống tham nhũng và hiện đại hóa nền kinh tế…

Một nhiệm vụ đáng chú ý nữa vào lúc này là thúc đẩy năng lực sản xuất quốc phòng. Thay vì phụ thuộc vào nguồn cung từ bên ngoài, Kiev đang khuyến khích doanh nghiệp trong nước hợp tác với các tập đoàn quốc phòng quốc tế để sản xuất máy bay không người lái, đạn dược, phương tiện quân sự và các thiết bị công nghệ cao. Chiến lược này không chỉ đáp ứng nhu cầu trước mắt mà còn tạo thêm việc làm, thúc đẩy đổi mới công nghệ và hình thành các chuỗi cung ứng mới cho nền kinh tế. Với kinh nghiệm quản lý các doanh nghiệp quy mô lớn, ông Serhii Koretskyi có thể thúc đẩy quá trình phối hợp giữa khu vực công và khu vực tư nhân nhằm tăng hiệu quả đầu tư cũng như nâng cao năng lực sản xuất.

Dĩ nhiên, cương vị mới đặt ra cho ông Serhii Koretskyi những yêu cầu khó khăn hơn so với điều hành tập đoàn kinh tế, khi phải cân bằng giữa yêu cầu duy trì tăng trưởng kinh tế với sức ép ngân sách thời chiến; giữa nhu cầu cải cách nhanh với việc bảo đảm ổn định xã hội; đồng thời duy trì sự phối hợp hiệu quả với Quốc hội, chính quyền địa phương và các đối tác quốc tế.

Bên cạnh đó, triển vọng kinh tế Ukraine vẫn chịu ảnh hưởng lớn từ diễn biến xung đột và khả năng duy trì dòng hỗ trợ tài chính từ bên ngoài, đồng nghĩa với việc mọi biến động đều có thể biến các kế hoạch thành mây khói.

Nhìn chung, sự thay đổi nhân sự lần này không chỉ mang ý nghĩa về tổ chức bộ máy điều hành Ukraine, mà còn phản ánh định hướng phát triển của Kiev trong giai đoạn mới: Lấy hiệu quả quản trị, năng lực kinh tế và hợp tác quốc tế làm trụ cột để tăng cường sức chống chịu của đất nước.

Hoàng Linh (hanoimoi.vn)