Sữa mất chất và lượng vì biến đổi khí hậu

Theo nghiên cứu mới của Đại học Cornell (Mỹ), tình trạng căng thẳng nhiệt do nhiệt độ tăng cao đang ảnh hưởng trực tiếp đến chất lượng sữa bò. Tác động này diễn ra âm thầm hơn so với việc sản lượng giảm nhưng có thể gây thiệt hại kinh tế tương đương, khiến tổng tổn thất của ngành sữa gần như tăng gấp đôi.

"Các thành phần có giá trị trong sữa đang ầm thầm bị pha loãng do nhiệt độ cao", Ariel Ortiz-Bobea, Phó giáo sư Kinh tế nông nghiệp tại Đại học Cornell, cho biết.

Nghiên cứu sử dụng dữ liệu thời tiết và sản xuất sữa tại 43 bang của Mỹ trong giai đoạn 2007-2016. Kết quả cho thấy khi chỉ số nhiệt độ - độ ẩm tăng thêm 10 điểm, sản lượng sữa giảm trung bình 1,2% và doanh thu giảm 2,8%, mức thiệt hại toàn ngành sữa Mỹ ước tính lên tới khoảng 1,65 tỷ USD.

Đáng chú ý, những tác động tiêu cực xuất hiện từ mức nhiệt thấp hơn nhiều so với ngưỡng thường được xem là nắng nóng cực đoan.

Theo Ortiz-Bobea, khi nhiệt độ ở mức khoảng 15 - 25°C, sản lượng sữa gần như chưa bị ảnh hưởng đáng kể nhưng chất lượng sữa bắt đầu suy giảm. Khác với hiện tượng giảm sản lượng chủ yếu diễn ra vào mùa hè, sự suy giảm hàm lượng dinh dưỡng trong sữa có thể xảy ra quanh năm.

Các nhà khoa học cho rằng điều này đặt ra thách thức mới cho ngành sữa Mỹ, vốn có giá trị gần 60 tỷ USD mỗi năm và chiếm khoảng 20% tổng giá trị sản phẩm chăn nuôi của nước này.

Không chỉ ảnh hưởng đến chất lượng sữa, nhiệt độ cực đoan còn tác động trực tiếp đến sức khỏe vật nuôi. Theo các nghiên cứu của NASA, hàng trăm con bò có thể chết vì sốc nhiệt tại một số bang của Mỹ mỗi mùa hè. Trong khi đó, các đợt rét đậm cũng gây thiệt hại đáng kể cho ngành chăn nuôi.

NASA cho biết riêng năm 2023, các đợt lạnh cực đoan tại khu vực Bắc Plains đã khiến ngành chăn nuôi Mỹ thiệt hại hơn 20 triệu USD. Trên phạm vi toàn quốc, căng thẳng nhiệt gây tổn thất khoảng 370 triệu USD mỗi năm đối với các trang trại nuôi bò thịt.

Theo nhóm nghiên cứu Cornell, khả năng thích nghi của bò sữa trước nhiệt độ tăng cao vẫn còn hạn chế. Biện pháp ứng phó đáng kể nhất hiện nay là dịch chuyển hoạt động chăn nuôi tới những khu vực có điều kiện khí hậu thuận lợi hơn.

Ortiz-Bobea cho rằng biến đổi khí hậu đang tạo thêm áp lực đối với những người chăn nuôi vốn đã gặp nhiều khó khăn vì giá sữa thấp và chi phí sản xuất tăng.

Trong thời gian tới, nhóm nghiên cứu dự định tìm hiểu liệu có những giống bò có khả năng chịu nhiệt tốt hơn hay không, đồng thời đánh giá khả năng cân bằng giữa năng suất, chất lượng sữa và khả năng thích nghi với khí hậu ngày càng nóng lên.