WHO điều tra ca nhiễm virus Shamonda đầu tiên ở người tại Pháp

Ngày 22-10, Tổng Giám đốc WHO Tedros Adhanom Ghebreyesus cho biết trên mạng xã hội X rằng các cơ quan chức năng Pháp đang thu thập thông tin nhằm xác định nguồn lây nhiễm của bệnh nhân, đồng thời làm rõ nguy cơ lây nhiễm. WHO cũng đang phối hợp với phía Pháp để đánh giá các tác động tiềm tàng đối với sức khỏe cộng đồng.

Theo Bộ Y tế và Bộ Nông nghiệp Pháp, bệnh nhân được điều trị tại Bệnh viện Hospices Civils de Lyon do mắc một bệnh nghiêm trọng và bị suy giảm miễn dịch nặng. Người này tử vong hồi đầu tháng 10. Các cuộc điều tra lâm sàng, xét nghiệm và dịch tễ học vẫn đang được tiến hành để làm rõ quá trình nhiễm bệnh cũng như mối liên hệ giữa virus và những biến chứng xuất hiện trước khi bệnh nhân qua đời.

Đây là trường hợp nhiễm virus Shamonda đầu tiên ở người được ghi nhận. Trước đó, virus này được cho là chỉ lây nhiễm ở động vật. Theo các cơ quan chức năng Pháp, giả thuyết hàng đầu hiện nay là bệnh nhân bị nhiễm virus do bị đốt bởi một loài côn trùng nhỏ hút máu thuộc chi Culicoides tại miền Đông nước Pháp, nơi virus đã lưu hành ở động vật trong mùa xuân và mùa hè năm nay. Tuy nhiên, cơ chế lây nhiễm cụ thể vẫn cần được xác minh.

Ông Tedros cho biết virus Shamonda chủ yếu ảnh hưởng đến gia súc, cừu, dê và ngựa, trong đó việc lây nhiễm thường thông qua vết đốt của côn trùng thuộc chi Culicoides. Đây là nhóm côn trùng nhỏ được gọi là muỗi vằn hoặc dĩn hút máu, khác với muỗi thông thường. Việc xác định chính xác loài côn trùng truyền virus trong trường hợp tại Pháp là một trong những nội dung đang được các nhà khoa học nghiên cứu.

Virus Shamonda được phát hiện lần đầu tại Nigeria vào giữa thập niên 1960 và sau đó được ghi nhận rải rác ở gia súc tại một số khu vực châu Phi và Nhật Bản. Đến mùa hè năm 2026, virus lần đầu được phát hiện trên các đàn gia súc tại châu Âu, trong đó có Pháp. Kể từ đó, virus được ghi nhận ở động vật tại nhiều quốc gia châu Âu, làm gia tăng sự quan ngại của các cơ quan y tế và thú y đối với khả năng lây lan cũng như những tác động tiềm tàng của nó.

Điều khiến giới chuyên môn chú ý là virus trước đây chưa từng được ghi nhận gây nhiễm ở người, dù đã lưu hành trong động vật suốt nhiều thập kỷ. Trường hợp tại Pháp vì vậy đặt ra yêu cầu đánh giá lại những hiểu biết hiện có về khả năng lây nhiễm của virus, đặc biệt trong những trường hợp người bệnh có hệ miễn dịch suy yếu nghiêm trọng. Dù vậy, một ca nhiễm đơn lẻ chưa đủ để kết luận virus đã thích nghi với cơ thể người hoặc có khả năng lây truyền giữa người với người.

Trong tuyên bố ngày 22-10, các cơ quan chức năng Pháp cho biết, căn cứ vào những hiểu biết hiện tại, chưa xác định nguy cơ đối với sức khỏe của cộng đồng. WHO cũng nhận định, dựa trên thông tin hiện có và hiểu biết về khả năng lây truyền của những virus có quan hệ gần gũi, đây có vẻ là trường hợp đơn lẻ và khó dẫn đến sự lây lan rộng hơn ở thời điểm hiện tại. Tuy nhiên, các đánh giá này vẫn phụ thuộc vào kết quả điều tra đang được tiến hành.

Tổng hợp