Trung Quốc từ chối tham gia cơ chế IAEA giám sát nước qua xử lý ở Fukushima

Trung Quốc kiên quyết phản đối quyết định của Nhật Bản khi bắt đầu xả ra biển hơn 1 triệu tấn nước thải phóng xạ đã qua xử lý từ nhà máy điện hạt nhân Fukushima vào tháng trước. Bắc Kinh sau đó đã dừng nhập khẩu toàn bộ sản phẩm thủy hải sản có nguồn gốc từ toàn bộ tỉnh thành của Nhật.

Các quan chức Nhật Bản cho biết Bắc Kinh cũng đã phớt lờ những đề xuất lặp đi lặp lại của Tokyo về mở đối thoại dựa trên cơ sở khoa học với sự tham gia của các chuyên gia về vấn đề này.

Trong khuôn khổ khuôn khổ này, các nước tham gia sẽ so sánh, phân tích và đánh giá kết quả giám sát do Chính phủ Nhật Bản và Cơ quan Năng lượng Nguyên tử Quốc tế  (IAEA) thực hiện đối với nước biển ngoài khơi tỉnh Fukushima, phía đông bắc Nhật Bản.

Để đảm bảo tính khách quan của các đánh giá quốc tế, Nhật Bản không tham gia khuôn khổ này. Các tổ chức nghiên cứu tham gia khuôn khổ này được lựa chọn bởi một cơ quan có liên quan IAEA, đến từ Pháp, Thụy Sĩ và Hàn Quốc.

Theo nguồn tin Kyodo, từ đầu năm nay, Tokyo đã nhiều lần yêu cầu Bắc Kinh thông qua các kênh ngoại giao tham gia vào các nỗ lực giám sát, nhưng đã bị Trung Quốc từ chối với lập luận rằng khuôn khổ "không đảm bảo" tính độc lập trong việc đánh giá, phân tích lượng nước được xả ra từ nhà máy Fukushima.

Hôm 4/9, Bộ Ngoại giao Nhật Bản cho biết, nước này khiếu nại lên Tổ chức Thương mại Thế giới (WHO), khẳng định Trung Quốc cấm hải sản Nhật liên quan vụ xả nước thải chứa phóng xạ đã qua xử lý từ nhà máy điện hạt nhân Fukushima ra biển là "hoàn toàn không thể chấp nhận".  

Chánh văn phòng nội các Nhật Bản Hirokazu Matsuno cho biết nước này sẽ giải thích về sự an toàn của lượng nước từ nhà máy điện hạt nhân Fukushima tại các diễn đàn ngoại giao, bao gồm Hội nghị thượng đỉnh ASEAN ở Indonesia và Hội nghị thượng đỉnh G20 ở Ấn Độ trong tháng này.