Nếu Iraq rơi vào hỗn loạn, Iran có thể nắm lấy cơ hội kiểm soát?

aA

Mẫu số chung của tình hình hiện tại ở Lebanon, Syria và Yemen là gì? Đơn giản, trong cả 3 trường hợp, sự hỗn loạn của các quốc gia này đều có sự can thiệp của Iran. Liệu Iraq có chịu chung số phận đó?

neu iraq roi vao hon loan iran co the nam lay co hoi kiem soat

Các cuộc biểu tình bạo động ở Iraq từ đầu tuần đến nay đã khiến 73 người thiệt mạng

Trên hết, tham vọng của Iran ở Iraq đã có từ lâu. Iran coi quốc gia Ảrập này là sự mở rộng về địa lý, tôn giáo của họ và sẽ là phần thưởng lớn hơn cả Syria, Lebanon và Yemen cộng lại. Iran cũng bị cáo buộc đã can thiệp khiến tình hình hỗn loạn ở 3 quốc gia nói trên gia tăng.

Bên cạnh đó, Mỹ coi Iraq là một quốc gia quan trọng về chiến lược nhưng không có ý định tham chiến nên có sự hiện diện quân sự ở Iraq rất hạn chế. Iran đặt mục tiêu sử dụng Iraq làm đòn bẩy để gây áp lực lên Washington và khu vực, nhằm dỡ bỏ các lệnh trừng phạt kinh tế của Mỹ, bên cạnh việc sử dụng các nguồn tài nguyên dầu mỏ của Iraq để tài trợ cho thâm hụt ngân sách của Iran.

Trong khi đó, Tổng thống Mỹ Donald Trump không muốn hủy hoại cơ hội giành chiến thắng trong cuộc tái tranh cử vào năm 2020 nên tránh mâu thuẫn với Iran. Người Nga vẫn duy trì quan hệ tốt với Iran. Và hầu hết các cường quốc khu vực, như Ai Cập, Thổ Nhĩ Kỳ, Arab Saudi đang bị vướng vào các mối quan tâm riêng nên cũng tránh đối đầu với Iran.

Nhưng liệu Tehran có dám thực hiện động thái tận dụng cơ hội kiểm soát Iraq? Họ sẽ phải cân nhắc kỹ bởi hành động này có thể trở thành vấn đề quốc tế bất lợi. Tuy vậy, có lẽ Iran muốn phá hủy hệ thống chính trị của Iraq. Trong trường hợp Chính phủ của Tổng thống Adel Abdul Mahdi từ chức, người Iran có thể tin tưởng vào đa số phiếu ủng hộ từ các nghị sỹ Quốc hội Iraq.

Tuy nhiên, nguyên nhân dẫn đến biểu tình bạo động ở Iraq hiện nay còn do nhiều yếu tố khác. Chính quyền Iraq đã không bảo đảm cho người dân an ninh cùng mức sống tối thiểu. Thay vào đó, một số giáo sĩ và gia tộc đã lợi dụng các thể chế dân chủ để mở rộng sự thống trị của họ. Các cuộc biểu tình tự phát hiện nay có thể tạo cơ hội cho các lực lượng đang chờ để giành lấy quyền lực và làn sóng bất ổn mới có thể xảy ra.