Mỹ luận về đồng minh ích kỷ, lo đối đầu Nga

aA

Giới phân tích Mỹ lo ngại cách hành xử của Ukraine có thể lôi kéo Washington vào một cuộc đối đầu với Nga.

Sự ích kỷ của đồng minh

Tờ The National Interest của Mỹ vừa có bài bình luận cho rằng cách hành xử của Ukraine ở eo biển Kerch là một ví dụ nữa cho việc một đồng minh của Mỹ (hay có thể hiểu là một nước phụ thuộc vào sự đảm bảo an ninh của Mỹ) đang nỗ lực giành lấy sự hậu thuẫn quân sự Mỹ để phụ vụ cho chương trình nghị sự của riêng họ.

Theo tờ báo này, Gruzia từng làm như vậy năm 2008 liên quan tới 2 khu vực Abkhazia and Nam Ossetia. Sau đó, một báo cáo được Liên minh châu Âu (EU) bảo trợ đã kết luận rằng Gruzia đã châm ngòi cho cuộc chiến nổ ra hồi tháng 8/2008.

Giới phân tích Mỹ thừa nhận rằng, Tổng thống Gruzia khi đó, ông Mikhail Saakashvili, đã mong đợi sự ủng hộ mạnh mẽ hơn nữa từ Mỹ và Tổ chức Hiệp ước Bắc Đại Tây Dương (NATO) hơn những gì mà ông đã nhận được.

my luan ve dong minh ich ky lo doi dau nga

Các tàu hải quân của Ukraine bị Nga bắt giữ

The National Interest nêu thêm “nhiều ví dụ” khác minh chứng cho lối hành xử mà họ gọi là “ích kỉ” như vậy của các nước đồng minh. Ví dụ, Saudi Arabia thường xuyên tìm cách lôi kéo Mỹ vào cuộc tranh giành quyền lực trong khu vực giữa Riyadh với Tehran. Sự ủng hộ nhỏ nhoi của Washington đối với cuộc can thiệp quân sự vào Yemen do Saudi Arabia đứng đầu cho thấy rằng nỗ lực này của Riyadh không đem lại kết quả gì.

Lời khuyên được đưa ra là các nhà lãnh đạo Mỹ cần cảnh giác hơn nữa trước những “thủ đoạn” như vậy và có các động thái nhằm đảm bảo rằng Đảng Cộng hòa của Mỹ sẽ không bị lôi kéo vào các cuộc xung đột chẳng đem lại lợi ích quan trọng nào cho nước Mỹ.

The National Interest đưa ra đánh giá việc chính giới, truyền thông và các nhà hoạch định chính sách của Mỹ thường hành xử như thể các lợi ích và tham vọng của một nước đồng minh hay “bạn bè” cũng chính là những lợi ích quan trọng nhất của nhân dân Mỹ không chỉ là sai lầm mà còn rất nguy hiểm.

Giới phân tích Mỹ thừa nhận tất cả những người Mỹ thận trọng sẽ đều lo ngại trước cách hành xử của Tổng thống Ukraine Petro Poroshenko trước, trong và sau sự kiện eo biển Kerch hồi tháng 11 vừa qua. Ba tàu hải quân của Ukraine tìm cách đi qua eo biển Kerch - một eo biển nhỏ nằm giữa bán đảo Taman của Nga và Crimea - nối Biển Đen và Biển Azov. Kiev coi eo biển này là vùng biển quốc tế và dùng thỏa thuận hàng hải song phương ký kết với Nga năm 2003 để bảo vệ cho lập trường của mình.

Tổng thống P. Poroshenko vừa ký sắc lệnh chấm dứt Hiệp ước hữu nghị với Nga

Tuy nhiên, sau khi Nga sáp nhập Crimea từ năm 2014, Moscow hiện coi eo Kerch là vùng lãnh hải riêng, do đó tàu thuyền muốn đi qua eo biển này cần thông báo trước 48 tiếng và có sự chấp thuận rõ ràng từ Nga.

Vài tháng trước đó Ukraine tuân thủ theo những yêu từ phía Nga. Tuy nhiên, cuối tháng 11 vừa qua, Ukraine đã không làm như vậy và nỗ lực tìm cách đi qua eo biển Kerch mà không có sự chấp thuận của Nga.

The National Interest cho biết các lực lượng an ninh Nga đã đâm thủng 1 tàu kéo của Ukraine, nổ súng nhằm vào 2 tàu còn lại và sau đó bắt giữ cả 3 chiếc tàu này.

Kẻ lợi dụng và những cái đầu nóng

Bên cạnh việc bày tỏ lo ngại trước những động thái của Ukraine, tờ báo Mỹ tiếp tục hoài nghi động cơ đằng sau vụ việc tại eo biển Kerch. Theo đó, ông Poroshenko sẽ phải đối mặt với chiến dịch tái tranh cử tổng thống đầy khó khăn vào cuối tháng 3/2019. Các cuộc thăm dò dư luận cho thấy tỉ lệ ủng hộ của ông Poroshenko thua xa của ứng cử viên đang dẫn đầu là cựu Thủ tướng Yulia Tymoshenko, và đôi khi tỉ lệ ủng hộ của ông Poroshenko chỉ ở mức một con số.

Theo tờ báo Mỹ, thực tế, nhiều người nghi ngờ rằng ông Poroshenko sẽ không thể là 1 trong 2 người nhận được nhiều lá phiếu nhất để đủ tiêu chuẩn vào vòng bỏ phiếu tiếp theo.