Gen Z Mỹ quay lưng với việc làm văn phòng?

Tập đoàn bán lẻ vật liệu xây dựng Lowe’s mới đây công bố kế hoạch đầu tư 250 triệu USD trong 10 năm nhằm đào tạo khoảng 250.000 lao động kỹ thuật cho các ngành xây dựng, sửa chữa và bảo trì. Động thái này cho thấy đào tạo nghề đang dần trở thành một phần trong chiến lược dài hạn của doanh nghiệp, thay vì chỉ là hoạt động mang tính hỗ trợ xã hội.

Theo đại diện doanh nghiệp, nhiều nghề như thợ điện, thợ sửa ống nước hay thợ lợp mái vẫn là những vị trí mà AI khó có thể thay thế trong tương lai gần.

"Trong bối cảnh nhu cầu sửa chữa nhà ở và nâng cấp hạ tầng tiếp tục gia tăng, lực lượng lao động kỹ thuật đang giữ vai trò ngày càng thiết yếu đối với nền kinh tế Mỹ," người này cho biết.

Tình trạng thiếu hụt lao động tay nghề hiện đã trở thành vấn đề mang tính hệ thống. Các hiệp hội ngành xây dựng tại Mỹ ước tính riêng năm 2026 thị trường cần bổ sung khoảng 350.000 lao động mới. Khi nguồn cung không theo kịp tốc độ triển khai dự án, doanh nghiệp buộc phải kéo dài thời gian thi công hoặc chấp nhận chi phí tuyển dụng cao hơn. Khoảng 92% doanh nghiệp xây dựng cho biết đang gặp khó khăn trong tuyển dụng, theo The Guardian.

Không chỉ ngành xây dựng, lĩnh vực công nghiệp ô tô cũng đối mặt tình trạng tương tự. Đại diện Ford cho biết doanh nghiệp hiện thiếu khoảng 5.000 kỹ thuật viên dịch vụ, dù mức thu nhập của vị trí này có thể đạt tới 120.000 USD mỗi năm.

Trong khi nhu cầu tuyển dụng tăng mạnh, phía cung lao động cũng đang có những thay đổi đáng chú ý. Một khảo sát năm 2026 với hơn 1.200 người thuộc thế hệ Gen Z cho thấy khoảng 60% có kế hoạch theo đuổi các nghề kỹ thuật như xây dựng, điện, điều hòa không khí, sửa chữa và sản xuất.

Xu hướng này xuất hiện ngay cả trong nhóm đã có bằng đại học, cho thấy nghề tay nghề không còn là phương án thay thế mà đang trở thành một lựa chọn nghề nghiệp chính. Các chuyên gia nhận định động lực chính đến từ sự kết hợp giữa thu nhập ổn định, thời gian đào tạo ngắn hơn và triển vọng việc làm rõ ràng hơn so với nhiều ngành văn phòng truyền thống.

Sự dịch chuyển này diễn ra trong bối cảnh nhiều vị trí văn phòng cấp đầu vào đang chịu áp lực tự động hóa. Khi các công việc hành chính, xử lý dữ liệu hay hỗ trợ khách hàng có thể được thay thế từng phần, khoảng cách giữa nhu cầu lao động kỹ thuật và nguồn cung nhân lực phù hợp ngày càng nới rộng.

Ở góc độ dài hạn, biến động nhân khẩu học cũng góp phần làm trầm trọng thêm tình trạng thiếu hụt. Một bộ phận lớn lao động tay nghề cao thuộc thế hệ trước đang bước vào giai đoạn nghỉ hưu, trong khi lực lượng thay thế chưa kịp bổ sung.

Trong bối cảnh đó, nhiều chương trình đào tạo nghề tại Mỹ đang chuyển sang mô hình gắn kết trực tiếp với doanh nghiệp. Người học được tiếp cận môi trường làm việc thực tế ngay trong quá trình đào tạo, giúp rút ngắn khoảng cách giữa kỹ năng và nhu cầu tuyển dụng.

Khoản đầu tư của Lowe’s đi theo hướng này khi tập trung vào các vị trí như thợ điện, thợ mộc, kỹ thuật viên sửa chữa và bảo trì nhà ở – những ngành nghề có nhu cầu cao nhưng nguồn cung lao động vẫn còn hạn chế.