Cô gái Việt trong đội giải pháp xe tải tự hành Mỹ

Từ giảng đường Ivy League đến hãng bay trăm tuổi

Nguyễn Khánh Vy, 28 tuổi, lớn lên tại tỉnh Bình Dương (cũ), sau khi tốt nghiệp ngành Kinh tế (Trường Đại học Kinh tế TP.HCM) cô sang Mỹ lấy bằng thạc sỹ Quản trị Kinh doanh tại Đại học North Florida.

Năm 2021, cô đảm nhận vị trí quản lý dữ liệu ở The One Trading - công ty hàng đầu kinh doanh tiêu dùng nhanh tại Mỹ. Bước ngoặt rẽ hướng sang lĩnh vực trí tuệ nhân tạo đến khi cô trúng tuyển chương trình Thạc sĩ Khoa học dữ liệu của Đại học Pennsylvania (Upenn) năm 2022.

Ở Upenn - một trong những trường thuộc Ivy League - Vy tham gia các dự án AI ứng dụng. Trong dự án của IEEE (Hội Kỹ sư Điện, Điện tử lớn nhất thế giới), cô xây dựng công cụ lọc và tóm tắt hàng trăm bài báo khoa học. Ở dự án World Well Being, Vy hỗ trợ nhóm nghiên cứu tâm lý tạo chatbot phân tích dữ liệu khảo sát của 800 bệnh nhân, mô phỏng trạng thái cảm xúc dựa trên ngôn ngữ. Những kinh nghiệm này giúp cô xác định mục tiêu theo đuổi AI gắn với nhu cầu thực, thay vì chỉ nghiên cứu mô hình.

Tháng 5/2024, Vy vượt qua 6 vòng tuyển dụng để gia nhập Delta Air Lines - hãng hàng không hơn 100 năm tuổi của Mỹ. Tại đây, công việc của Vy tập trung ở mảng machine learning (máy học), trí tuệ nhân tạo trong vận hành máy bay, phát triển công cụ AI hỗ trợ phân tích dữ liệu và dự đoán như vị trí cổng đáp cho tàu bay, gợi ý đường bay và thời tiết.

Tuy nhiên, mong muốn được làm việc trong môi trường thử thách hơn dẫn Vy tới một lựa chọn mới: xe tải tự lái hạng nặng - lĩnh vực mà AI trực tiếp điều khiển phương tiện.

Đánh giá AI cho đội xe tự lái nặng nhất nước Mỹ

Tháng 7/2025, Vy trúng tuyển Aurora Innovation sau 8 vòng tuyển dụng chuyên sâu. Aurora là startup phát triển xe tải tự hành, vận hành đội xe đầu kéo Class 8 nặng khoảng 36 tấn, trang bị 25 cảm biến gồm radar, lidar và camera.

Trong chuyến công tác tại Texas, Vy ngồi trên cabin khi xe tự lái tự động rẽ sang làn đường vì có chướng ngại vật phía trước. Một kỹ thuật viên ngồi giám sát phía sau, nhưng xe vận hành hoàn toàn tự chủ. Với Vy, đó là cảm giác “choáng ngợp nhưng đầy hứng thú”.

Theo báo cáo quý III/2025 của Aurora, đội xe đã hoàn thành hơn 100.000 dặm tự vận hành trên đường cao tốc Texas và đang chuẩn bị bước sang giai đoạn thương mại hóa phần cứng thế hệ hai vào năm 2026.

Công việc của Vy thuộc nhóm giải pháp dữ liệu AI. Vy tập trung kiểm tra các tình huống thời tiết khắt nghiệt. Khi có dự báo thời tiết khắc nghiệt thời gian thực tại khu vực xe đang hoạt động, hệ thống sẽ tự động kích hoạt cảnh báo sớm. Nhờ các tín hiệu cảnh báo sớm này, xe tự hành có thể duy trì hành trình ổn định và an toàn hơn, ngay cả trong những điều kiện khắc nghiệt.

“Xe tải tự lái có thể nhìn rõ hơn và xa hơn rất nhiều so với mắt con người. Chúng cũng không cảm thấy mệt mỏi và có thể hoạt động liên tục 24/7” , Vy chia sẻ.

Cô cho biết sự khác biệt lớn nhất giữa Delta và Aurora nằm ở mức độ trách nhiệm của AI: “Tại Delta, AI hỗ trợ con người. Tại Aurora, AI là người điều khiển, nên độ tin cậy phải gần tuyệt đối”.

Ngoài công việc chuyên môn, Vy tham gia giảng dạy AI cho sinh viên và người đi làm. Cô là trợ giảng cho các lớp về mô hình máy học và dữ liệu lớn tại UPenn, đồng thời hỗ trợ chương trình Phổ cập AI dành cho thanh niên Việt Nam. Trên kênh YouTube cá nhân, Vy chia sẻ kinh nghiệm học AI ứng dụng và cách bắt đầu cho người mới.

Vy nói mong muốn lớn nhất của mình là đưa AI vào những lĩnh vực tạo “tác động thật”, đặc biệt là giao thông và logistics - nơi tối ưu hóa bằng mô hình có thể tiết kiệm thời gian, chi phí và tăng an toàn.

“Em muốn đi đường dài với AI: vững nền, bền giá trị”, cô nói.