Vì sao bạn thấy những 'vật thể trôi nổi ngoằn ngoèo' khi nhìn vào nguồn sáng?

Đang nhìn vào bầu trời mùa hè, bạn nhắm mắt lại và khi mở ra thì thấy các bóng mờ ngoằn ngoèo kỳ lạ xuất hiện, trôi lơ lửng trong tầm nhìn; cảm giác giống như có vết bẩn bám trên bề mặt mắt, nhưng thực tế chẳng có gì ở đó cả.

Hiện tượng này được gọi là "vẩn đục dịch kính" (floaters), và việc hiểu rõ tại sao chúng xuất hiện sẽ giúp phòng được bệnh tật. Dịch vụ Y tế Quốc gia Anh (NHS) cho biết đây là kết quả của quá trình bong dịch kính sau (PVD) khi chất gel bên trong mắt thay đổi cấu trúc. Việc thỉnh thoảng nhìn thấy các bóng mờ là bình thường.

Dù PVD thường vô hại, thế nhưng, nếu bạn thấy các bóng mờ này có dấu hiệu lớn và màu sắc đục bất thường thì nên đến gặp bác sỹ nhãn khoa càng sớm càng tốt. Hiện tượng lạ đó có thể là hậu quả của hội chứng bong võng mạc mắt, ảnh hưởng đến sức khỏe lâu dài.

Tiến sỹ Daniel Polya của Đại học Nhãn khoa Hoàng gia Australia và New Zealand cũng cho biết, những bóng mờ này hình thành do các sợi dịch kính (chiếm khoảng 80% thể tích mắt) kết tụ lại với nhau. Đây chính là sự ngưng tụ của các sợi collagen.

Khi các phân tử collagen lớn tụ lại, chúng tạo thành bóng đổ lên võng mạc, và đó chính là những gì chúng ta cảm nhận được dưới dạng các đốm hay đường ngoằn ngoèo trôi nổi. Những hình thù này thường lộ rõ nhất khi nhìn vào những bề mặt trơn nhẵn như bức tường trắng, hoặc nguồn sáng mạnh như bầu trời ngày nắng.

Về ý nghĩa thực sự của hiện tượng này đối với sức khỏe, Tiến sỹ Polya nhấn mạnh rằng việc kiểm tra ngay khi thấy bóng mờ lạ xuất hiện là cực kỳ quan trọng. Dù nhiều người có thể học cách chung sống và lờ chúng đi, nhưng sự chủ quan có thể dẫn đến hậu quả khó lường.

Thấy các bóng mờ lạ chuyển sang vết đục thì có thể đó là hiện tượng bong võng mạc do biến chứng của bong dịch kính sau. Bệnh tình càng nghiệm trọng hơn nếu trước đó không kiểm tra kịp thời.

Thống kê cho thấy, ở những người gặp tình trạng PVD, khoảng 5% có khả năng sẽ tiến triển thành rách võng mạc. Nếu vết rách xảy ra, nguy cơ dẫn đến bong võng mạc lên tới 50%.

Ông cũng lưu ý thêm rằng phẫu thuật laser có thể giúp phá vỡ các mảng vẩn đục lớn gây khó chịu. Phương pháp này luôn đi kèm với những rủi ro nhất định.

Dù phẫu thuật laser có thể điều trị hiệu quả các vết rách võng mạc, nhưng chìa khóa nằm ở việc phát hiện sớm để ngăn chặn tổn thương vĩnh viễn.

Bong dịch kính sau là quá trình lão hóa phổ biến và không quá đáng ngại; nhưng để nó diễn biến thành bong võng mạc chỉ vì không đi khám thường xuyên thì thực sự quá đáng tiếc. Vì vậy, nếu thấy các dấu hiệu bóng mờ, vết đục bất thường, cần chủ động tìm kiếm lời khuyên từ các chuyên gia y tế để bảo vệ cửa sổ tâm hồn của mình.