Thế giới đối mặt đợt tẩy trắng san hô 'mức độ đáng sợ' vì El Nino

Từ những đàn gia súc gầy trơ xương vì thiếu thức ăn tại El Salvador đến các rạn san hô đứng trước nguy cơ tuyệt chủng, hiện tượng được gọi là “siêu El Nino” đang gây ra những tác động nghiêm trọng trên khắp thế giới.

El Nino là hiện tượng khí hậu tự nhiên xảy ra khi nhiệt độ nước biển phía đông Thái Bình Dương tăng cao bất thường, thường xuất hiện theo chu kỳ 2-7 năm. Những đợt El Nino trước đây từng góp phần gây ra các kỷ lục nhiệt độ, hạn hán kéo dài, lũ quét và cháy rừng tại nhiều quốc gia.

Thông thường, El Nino khiến nhiệt độ trung bình toàn cầu tăng khoảng 0,2 độ C. Tuy nhiên, hiện tượng năm nay diễn ra trong bối cảnh Trái Đất nóng lên do hoạt động của con người, làm gia tăng mức độ nghiêm trọng của thời tiết cực đoan.

David Obura, Chủ tịch hội đồng chuyên gia về thiên nhiên của Liên hợp quốc, cho biết El Nino năm nay làm gia tăng nguy cơ tẩy trắng các rạn san hô trên thế giới đến “mức độ đáng sợ”.

San hô đặc biệt nhạy cảm với nhiệt độ cao, trong khi biến đổi khí hậu khiến các đợt tẩy trắng diễn ra thường xuyên và nghiêm trọng hơn. Đợt tẩy trắng san hô toàn cầu lần thứ tư, kết hợp với El Nino năm nay, đang đẩy hệ sinh thái này vào tình trạng nguy hiểm.

Một nghiên cứu do Obura dẫn đầu, công bố trên tạp chí Nature, cho thấy các loài san hô tạo rạn suy giảm mạnh kể từ cuộc kiểm kê toàn cầu năm 2008, với 44% số loài bị đe dọa tuyệt chủng.

Các khu rừng nhiệt đới cũng đối mặt nguy cơ gia tăng. Theo báo cáo Forest Declaration Assessment, tốc độ mất rừng toàn cầu đã chậm lại trong năm ngoái, nhưng kết quả này khó duy trì khi điều kiện khí hậu tại Trung Phi xấu đi và El Nino làm tăng nguy cơ cháy rừng ở vùng nhiệt đới.

Tại Trung Mỹ, hạn hán đang gây thiệt hại trên Hành lang Khô hạn, khu vực trải dài từ Mexico đến Panama. Ở El Salvador, nhiệt độ tháng 8 cao hơn bình thường 4,3 độ C, khiến đồng cỏ khô héo và gia súc thiếu thức ăn.

Trong khi đó, nhiều khu vực Nam Mỹ lại hứng chịu mưa lớn và lũ lụt. Lưu lượng nước sông Iguazu tăng gấp sáu lần bình thường, buộc nhà chức trách Argentina đóng cửa các tuyến tham quan thác Iguazu, bao gồm lối đi dẫn đến Họng Quỷ, thác nước lớn nhất trong quần thể.

Ngày 15/10, mực nước sông Paraná ở đông bắc Argentina dâng lên 4,7 m, khiến người dân tại các thị trấn lân cận phải sơ tán. Lũ lụt cũng buộc hàng nghìn người ở Paraguay và Uruguay rời bỏ nhà cửa.

Theo các nhà khoa học, bầu khí quyển ấm lên làm đất mất nước nhanh hơn, khiến hạn hán thêm nghiêm trọng. Đồng thời, không khí ấm giữ nhiều hơi nước hơn, góp phần tạo ra những trận mưa dữ dội.

Tác động của El Nino không chỉ giới hạn ở môi trường tự nhiên mà còn đe dọa an ninh lương thực và sinh kế.

Tại Sudan, hạn hán liên quan đến El Nino ảnh hưởng hơn một nửa diện tích đất nước, khiến mùa màng thất bát trong bối cảnh xung đột đã gây ra nạn đói.

Alexander De Croo, người đứng đầu cơ quan phát triển của Liên Hợp Quốc, cảnh báo El Nino kết hợp với chi phí năng lượng và lãi suất tăng cao có thể đẩy hàng triệu người vào cảnh nghèo đói.

Cường độ của El Nino năm nay cũng gây chú ý. Cơ quan Khí tượng Anh gọi đây là hiện tượng “chưa từng có tiền lệ”, trong khi cơ quan khí tượng Nhật Bản đánh giá nó mạnh nhất từng được quan sát.

Cơ quan Quản lý Khí quyển và Đại dương Quốc gia Mỹ (NOAA) chưa xác nhận kỷ lục mới nhưng dự báo đợt El Nino hiện tại có thể vượt mức năm 1982.

“Dù đánh giá theo bất kỳ thước đo nào, chúng ta cũng đang chứng kiến một đợt El Nino rất mạnh”, Emily Becker, nhà khoa học khí hậu tại Đại học Miami, nhận định.

Bà Becker cho biết thêm, chỉ khi hiện tượng kết thúc, giới khoa học mới có thể xác định chính xác mức độ của nó trong lịch sử.

Các chuyên gia nhấn mạnh con người không thể kiểm soát El Nino, nhưng có thể hạn chế tác động cộng hưởng từ tình trạng nóng lên toàn cầu bằng cách cắt giảm phát thải khí nhà kính.

(Nguồn: Euronews)