Thầy dạy boxing cho Lý Tiểu Long từng huấn luyện cho thủy quân lục chiến Mỹ

Trương Trác Khánh (William Cheung) sinh ngày 10/10/1940 và lớn lên tại Cửu Long (Kowloon), Hồng Kông (Trung Quốc). Khi mới 11 tuổi, ông đã tham gia các trận thách đấu trên sân chơi của trường học. Khi đó, phong cách chiến đấu của ông là Thái Cực quyền, nhưng môn võ này không đủ giúp ông nổi bật trong giới thanh niên Hồng Kông thời bấy giờ.

Dạy võ thuật cho Lý Tiểu Long

Cha của Trương Trác Khánh là một thanh tra cảnh sát và không tán thành việc đánh nhau, vì vậy ông tránh tham gia vào các băng nhóm. Tuy nhiên, các trận thách đấu vẫn tiếp diễn trong thời niên thiếu của Trương Trác Khánh. Những cuộc ẩu đả này khiến gia đình ông xấu hổ, bởi chúng thường gắn với các hoạt động tống tiền của các hội kín.

Bước ngoặt cuộc đời Trương Trách Khánh đến khi ông chứng kiến một thủ lĩnh băng nhóm bất bại thách đấu một ông lão gầy gò được đồn là luyện một môn công phu ít người biết đến, lấy cảm hứng từ phụ nữ. Trương Trách Khánh tận mắt thấy ông lão đó, chính là Diệp Vấn, nhanh chóng đánh bại thủ lĩnh băng nhóm. Trương Trác Khánh vô cùng ấn tượng và tìm đến Diệp Vấn để xin làm học trò, rồi trở thành đệ tử của phái Vịnh Xuân.

Trong thời gian sống cùng Diệp Vấn, Trương Trác Khánh đã giới thiệu Bruce Lee (Lý Tiểu Long) với vị sư phụ này. Trương Trách Khánh được cho là biết Lý Tiểu Long từ khi còn nhỏ. Ban đầu, Diệp Vấn từ chối lời xin học của Lý Tiểu Long do quy tắc lâu đời trong giới võ thuật Trung Hoa là không truyền dạy cho người nước ngoài. Trương Trác Khánh đã đứng ra nói giúp cho Lý Tiểu Long và cuối cùng Lý Tiểu Long được chấp nhận vào môn phái.

Trương Trác Khánh và Lý Tiểu Long trở thành bạn bè và bạn tập luyện với nhau. Thậm chí có giai đoạn, Trương Trác Khánh và một vị sư huynh nữa trong môn phái là Hoàng Thuần Lương đã dạy Vịnh Xuân cho Lý Tiểu Long. Nguyên nhân bởi Lý Tiểu Long bị các đồng môn đòi đuổi khỏi môn phái và Diệp Vấn buộc phải để cậu học trò này học võ ở bên ngoài và giao cho Trương Trác Khánh và Hoàng Thuần Lương.

Theo trang Cheungsmartialarts , Trương Trác Khánh là người đã dạy boxing cho Lý Tiểu Long khi cậu thi đấu giải boxing liên trường vào năm 1958. “ Tôi đã huấn luyện Lý Tiểu Long quyền Anh để thi đấu giải. Đó là trận đấu quyền Anh đầu tiên của cậu ấy nên cậu ấy còn rất thiếu kinh nghiệm. Sau hiệp đầu tiên, cậu ấy bình tĩnh lại và giành chiến thắng một cách rất thuyết phục (trước võ sĩ Gary Elms)” , Trương Trác Khánh xác nhân.

Nhiều năm sau, trong bộ phim “Return of the Dragon”, Lý Tiểu Long vào vai một chàng trai quê mùa được huấn luyện quyền thuật Trung Hoa tại một nông trại ở Tân Giới. Bộ phim do chính Lý Tiểu Long viết kịch bản và đạo diễn, và nguồn gốc của câu chuyện rõ ràng là một sự tri ân đối với những trải nghiệm huấn luyện mà Lý từng có với Trương Trác Khánh.

Dạy võ cho thủy quân lục chiến Mỹ

Sau vài tháng luyện tập hằng ngày, cả hai ngày càng tham gia nhiều hơn vào các trận thách đấu ngoài đường phố. Tuy nhiên, cha của Trương Trác Khánh lo lắng cho sự an toàn của con trai nên đã gửi ông rời khỏi Hồng Kông sang Australia.

Trương Trác Khánh rời Hồng Kông đến Canberra, Australia để học kinh tế tại Đại học Quốc gia Australia (Australian National University). Năm 1965, ông thành lập câu lạc bộ Vịnh Xuân quyền đầu tiên tại trường đại học của mình.

Năm 1969, Trương Trác Khánh nhận bằng cử nhân kinh tế, sau đó toàn tâm toàn ý phát triển Vịnh Xuân cùng một nhóm học trò tận tâm. Năm 1973, ông mở trường dạy võ tại Melbourne. Đến năm 1976, ông trở thành chủ tịch Liên đoàn Kung Fu Australia. Từ năm 1979, Trương Trác Khánh cùng một số học trò đã tổ chức các chương trình huấn luyện cho những nhóm đặc biệt thuộc quân đội Mỹ và một số quốc gia khác.

Trong thời gian Trương Trác Khánh ở Australia, Lý Tiểu Long đã viết nhiều bức thư cho ông, trong đó giới thiệu về môn võ Tiệt Quyền Đạo mà mình sáng tạo.

Sau khi chuyển đến Melbourne để giảng dạy Vịnh Xuân truyền thống một cách chuyên nghiệp vào năm 1973, Trương Trác Khánh thành lập võ đường Vịnh Xuân tại khu trung tâm thương mại (CBD) của Melbourne, thu hút hàng trăm học viên mới mỗi năm.

Theo tờ The Sydney Morning Herald , võ đường của Trương Trác Khánh là một trong những trường võ thành công nhất tại Australia. Ông cũng huấn luyện học viên tại Mỹ, trong đó có nhiều người đạt thành công trong sự nghiệp võ thuật như Eric Oram, người sau này huấn luyện Robert Downey Jr. và Christian Bale chuẩn bị cho các vai diễn Hollywood và Anthony Arnett, võ sĩ đã giành nhiều danh hiệu vô địch toàn năng tại các giải đấu khác nhau. Theo Baidu, Trương Trác Khánh còn là võ thuật gia đầu tiên viết chuyên khảo Vịnh Xuân quyền bằng tiếng Anh.

Thủy quân lục chiến Mỹ thuộc Hạm đội 7 tại Yokosuka (Nhật Bản) từng mời Trương Trác Khánh giảng dạy kỹ năng cận chiến tay không của ông. “ Trương Trác Khánh được bổ nhiệm làm HLV võ thuật cho Hạm đội 7 của Mỹ, đóng tại Yokosuka, Nhật Bản, trong giai đoạn 1978–1980. Ông phụ trách chương trình phát triển thể chất và tinh thần chuyên sâu về chiến đấu cận chiến tay không dành cho lực lượng Thủy quân lục chiến ”, trang wingchunkungfu viết.

Để ghi nhận những đóng góp của ông cho võ thuật, Trương Trác Khánh đã nhận được nhiều giải thưởng và vinh danh. Từ năm 1982 đến 2010, ông xuất hiện trên trang bìa của 35 tạp chí võ thuật, trong đó có Inside Kung Fu và Martial Arts Illustrated.

Ngoài võ thuật, Trương Trác Khánh có bằng kinh tế và là bác sĩ y học cổ truyền Trung Quốc. Năm 2025, trang Barry Pang Kung Fu đăng tải clip thăm võ sư Trương Trác Khánh. Lúc này Trương Trác Khánh đã 85 tuổi và tỏ ra khá minh mẫn dù ngồi xe lăn. Với những đóng góp của mình, Trương Trác Khánh có ảnh hưởng sâu rộng đối với cộng đồng Vịnh Xuân và thế giới võ thuật.

Sơn Tùng