Người bán hàng online, livestream phải thực hiện định danh, xác thực điện tử

Đó là một trong những quy định tại Luật Thương mại điện tử được Quốc hội thông qua vào sáng 10/12.

Luật gồm 6 chương, 41 điều, có hiệu lực thi hành từ ngày 1/7/2026, áp dụng cho tổ chức, cá nhân trong nước và nước ngoài tham gia hoạt động thương mại điện tử tại Việt Nam, bao gồm cả các hoạt động thương mại điện tử, nền tảng thương mại điện tử, nền tảng trung gian, mạng xã hội, đặt hàng trực tuyến, livestream bán hàng…

Kỳ họp thứ 10, Quốc hội khóa XV.

Luật Thương mại điện tử quy định rõ trách nhiệm của chủ quản nền tảng thương mại điện tử trong hoạt động livestream bán hàng.

Gồm: công khai quy chế hoạt động livestream bán hàng trên nền tảng (cả biện pháp kiểm soát và ngăn chặn); có cơ chế tiếp nhận và giải quyết phản ánh, yêu cầu, khiếu nại của người xem; có công cụ cho phép người livestream bán hàng hiển thị nội dung cảnh báo đối với hàng hóa, dịch vụ có nguy cơ gây mất an toàn, ảnh hưởng xấu đến tính mạng, sức khỏe, tài sản của người mua theo quy định của pháp luật.

Chủ quản nền tảng thương mại điện tử có hoạt động livestream bán hàng cũng phải xác thực danh tính người livestream trước khi cho phép livestream bán hàng.

Trường hợp người livestream là người nước ngoài thì xác thực danh tính thông qua các giấy tờ hợp pháp; yêu cầu người bán cung cấp văn bản xác nhận nội dung quảng cáo đối với hàng hóa, dịch vụ mà pháp luật quy định, phải có văn bản xác nhận nội dung quảng cáo trước khi cho livestream bán hàng; phải dừng phát trực tuyến, gỡ bỏ thông tin hiển thị, đường dẫn liên kết ngay khi phát hiện hoặc theo yêu cầu của cơ quan Nhà nước có thẩm quyền trong một số trường hợp (vi phạm pháp luật; ngôn ngữ, hình ảnh, trang phục, hành vi trái đạo đức xã hội, thuần phong mỹ tục; hàng hóa bị cấm lưu thông…).

Chủ quản nền tảng thương mại điện tử có hoạt động livestream cũng được yêu cầu lưu trữ và bảo đảm khả năng truy cập thông tin, dữ liệu về hình ảnh, âm thanh của phiên live trong thời gian ít nhất 1 năm kể từ thời điểm bắt đầu truyền phát.

Với người bán trong hoạt động livestream, Luật quy định trước khi thực hiện livestream, người bán phải cung cấp đầy đủ cho người livestream giấy tờ chứng minh đủ điều kiện đầu tư kinh doanh đối với ngành, nghề có điều kiện; giấy tờ, tài liệu chứng minh đáp ứng chất lượng sản phẩm, hàng hóa.

Với hàng hóa, dịch vụ phải có văn bản xác nhận nội dung quảng cáo trước khi thực hiện quảng cáo, người bán phải cung cấp văn bản xác nhận cho chủ quản nền tảng và người livestream trước phiên live. Nội dung phiên live phải phù hợp với nội dung quảng cáo được xác nhận.

Người bán cũng phải dừng hợp tác, dừng phát trực tuyến, gỡ bỏ thông tin hiển thị ngay khi phát hiện hoặc theo yêu cầu của cơ quan Nhà nước có thẩm quyền về hành vi vi phạm pháp luật.

Riêng với người livestream bán hàng, Luật Thương mại điện tử yêu cầu các cá nhân này phải cung cấp thông tin cho chủ nền tảng thương mại điện tử để xác thực danh tính; phải từ chối hợp tác khi người bán không cung cấp đầy đủ thông tin quy định; không được cung cấp thông tin gian dối hoặc gây nhầm lẫn về công dụng, xuất xứ, chất lượng, giá cả, chính sách khuyến mại, bảo hành và các nội dung khác liên quan đến hàng hóa, dịch vụ.

Người livestream bán hàng phải thực hiện nội dung quảng cáo đã được cơ quan Nhà nước có thẩm quyền xác nhận; không sử dụng ngôn ngữ, hình ảnh, trang phục, hành vi trái đạo đức xã hội, thuần phong mỹ tục; dừng hợp tác, dừng phát trực tuyến, gỡ bỏ thông tin hiển thị ngay khi phát hiện hoặc theo yêu cầu của người bán/yêu cầu của cơ quan Nhà nước có thẩm quyền.

Trình bày báo cáo về việc tiếp thu, giải trình, chỉnh lý dự án Luật trước khi Quốc hội thông qua, Bộ trưởng Nguyễn Hồng Diên cho biết, liên quan quy định định danh người bán, dự thảo Luật khai thác hệ thống định danh - xác thực điện tử quốc gia (VNID) để truy vết nguồn gốc người bán, giảm hàng giả, hàng vi phạm sở hữu trí tuệ và hỗ trợ chống thất thu thuế.

Quy định này nhằm góp phần làm sạch thị trường thương mại điện tử, hạn chế hàng giả, hàng xâm phạm quyền sở hữu trí tuệ thông qua khả năng truy vết người bán. Đồng thời, hỗ trợ hiệu quả công tác quản lý thuế, chống thất thu ngân sách nhà nước.

"Chính phủ quán triệt nguyên tắc ứng dụng tối đa hạ tầng số, không phát sinh thêm thủ tục hành chính không cần thiết cho người dân và doanh nghiệp", Bộ trưởng nhấn mạnh.