Hậu duệ hoàng tộc nhà Thanh là 'vua vật' Trung Quốc, bịt mắt vẫn hạ được đối thủ

Đồng Trung Nghĩa (1879-1963), tự Lương Thần, là võ thuật gia nổi tiếng người Mãn, quê ở huyện Thương, tỉnh Hà Bắc, Trung Quốc. Do tài nghệ xuất chúng ở môn vật, cùng với những đóng góp của mình cho võ thuật Trung Quốc, ông Đồng Trung Nghĩa được xưng tụng là “Vua vật”.

Tổ tiên của Đồng Trung Nghĩa thuộc hoàng tộc nhà Thanh, thuộc Chính Bạch Kỳ, tên là Đồng Quốc Vinh về sau tiến vào quan nội, định cư tại Thương Châu và mở võ quán truyền dạy võ thuật.

Gia tộc còn hành nghề nắn chỉnh xương, điều trị chấn thương, châm cứu và xoa bóp. Nhờ đó, võ thuật và y thuật của gia tộc đều nổi tiếng gần xa. Đồng Trung Nghĩa từng làm giáo đầu võ thuật trong Cấm Vệ Quân của hoàng cung nhà Thanh, từng mở tiêu cục ở Phụng Thiên và Thương Châu.

Vua vật lừng danh Trung Quốc

Ngay từ năm 6 tuổi, Đồng Trung Nghĩa đã bắt đầu tiếp xúc và luyện tập võ học gia truyền. Sau đó, ông lại được danh sư truyền thụ công phu Lục Hợp Môn của phái Thiếu Lâm Quyền. Không những vậy, ông còn luyện thành Thái Cực Bát Quái Bộ, đồng thời cực kỳ tinh thông nhiều loại binh khí như đao, thương, côn, bổng... bao gồm: Bát Tiên Kiếm, Song Kiếm, Song Đao, Song Câu, Song Kích, Miêu Đao, Mã Đao, Tôn Tẫn Quải, Phương Thiên Kích...

Bên cạnh đó, y thuật của ông Đồng Trung Nghĩa cũng rất cao. Năm 13 tuổi, ông đã theo cha là ông Đồng Tồn học tập kiến thức thuộc các lĩnh vực y học như nắn xương (chính cốt) và châm cứu xoa bóp. Đến năm 15 tuổi đã bắt đầu cùng cha hỗ trợ xử lý y vụ.

Mãi đến năm 1894 (tức năm Quang Tự thứ 28), Đồng Trung Nghĩa mới đi cùng anh hai là Đồng Trung Thành đến Phụng Thiên dấn thân vào nghề bảo tiêu. Từ đó về sau, nhờ sở hữu tuyệt kỹ công phu cao cường, ông mới dần dần vang danh trong giới võ lâm. Đặc biệt là ở lĩnh vực vật (đô vật/trật đả), ông gần như hiếm gặp đối thủ khắp hai bờ nam bắc sông Trường Giang.

Hơn nữa, trong quá trình bôn ba khắp mọi miền đất nước, ông Đồng Trung Nghĩa vẫn không ngừng tầm sư học đạo. Cuối cùng, bằng cách học hỏi điểm mạnh của muôn nhà, ông đã đem “28 thế quật ngã lớn” (đại bán tử) trong kỹ pháp vật Mông Cổ, tuyệt kỹ cầm nã gia truyền cùng công phu Lục Hợp Quyền của Thiếu Lâm dung hội quán thông làm một. Từ đó tạo nên “Đồng Phái Kỹ Kích Thuật” có phong cách độc nhất vô nhị trong lịch sử võ thuật truyền thống.

Đồng Trung Nghĩa không chỉ là một đại sư võ thuật lừng, mà lúc sinh thời danh tiếng của ông còn ngang hàng với ông Vương Tử Bình (hai người được người đời tụng xưng là “Thương Châu Nhị Kiệt”). Ngoài ra, những cuốn sách do ông biên soạn như Võ Thuật Chi Đạo và Trung Quốc Trật Đả Pháp cũng tạo ra ảnh hưởng vô cùng sâu rộng trong giới võ thuật truyền thống thế hệ sau.

Hành trình của Đồng Trung Nghĩa trải dài từ miền Bắc xuống miền Nam Trung Quốc, gắn liền với hoạt động hành y và truyền dạy võ thuật. Năm 1900, ông làm y quan chuyên nắn xương tại huyện Hoài Nhân, vùng Đông Bắc. Đến năm 1902, ông giữ chức Tổng giáo đầu võ thuật của Tuần Bằng Doanh tại kinh thành. Năm 1909, ông được bổ nhiệm làm y quan nắn xương kiêm giáo đầu võ thuật cho Cấm Vệ Quân tại Nam Uyển.

Một năm sau, ông đến Bảo Định, Hà Bắc, làm Tổng giáo đầu võ thuật Lục quân. Sau khi nhà Thanh sụp đổ, ông từng huấn luyện võ thuật cho đội thị vệ dưới trướng Tào Côn và Phủ quân An Huy. Năm 1915, ông hành nghề y tại Thương Châu và lập Trung Nghĩa Võ Thuật Quán. Năm 1920, ông đến Thượng Hải mở phòng khám.

Năm 1925, ở Thượng Hải có một lực sĩ tên là Tra Thụy Long. Tra Thụy Long có thể múa tạ đá nặng hơn 100 cân quanh cổ, eo, lưng một cách vô cùng thuần thục. Có một lần, ông Đồng Trung Nghĩa nhận lời mời của Tra Thụy Long đến vườn hoa Công viên Hải Quan để tỉ thí môn vật.

Bịt mắt vẫn vật thắng đối thủ

Ban đầu, Tra Thụy Long để hơn 10 người anh em kết nghĩa cùng đi lần lượt lên đài trước, kết quả đều bị ông Đồng Trung Nghĩa quật ngã sạch sẽ. Cuối cùng, khi Tra Thụy Long lên đài tỉ thí, ông Đồng lúc này đã đánh đến mức hứng chí, liền chủ động đề xuất dùng khăn bông bịt mắt lại rồi mới giao đấu với Tra Thụy Long.

Trận đấu bắt đầu, Tra Thụy Long tự cậy sức mạnh, vừa ra đòn đã như hùm xám lao vào ôm chầm lấy eo ông Đồng. Nào ngờ ông Đồng xoay người sang trái né được cú ôm nã, đồng thời trong chớp mắt hạ thấp đầu giơ chân phải tung một chiêu “Khiêu Câu Tử” quật Tra Thụy Long ngã lăn kềnh.

Sang hiệp thứ hai, Tra Thụy Long không dám khinh địch lao vào nữa. Nhưng cho dù hắn cẩn trọng bước chân trái lên và xuất tay phải chộp lấy cổ tay áo ông Đồng, thì ông Đồng đã “hậu phát tiên chí” (ra đòn sau nhưng đến trước). Nhân lúc chân trái của hắn chưa trụ vững, ông liên tiếp thi triển tuyệt kỹ “Hữu Phác Cước” và “Mạt Trập Tử”, quật hắn ngã ngửa mặt lên trời.

Theo quy định “3 keo thắng 2” của giới đô vật, Tra Thụy Long thua liền 2 keo đương nhiên là tâm phục khẩu phục. Sau đó, Tra Thụy Long cũng đã bái ông Đồng Trung Nghĩa làm sư phụ.

Ngoài ra, có giai thoại trong một buổi yến tiệc, ông Đồng Trung Nghĩa từng dùng kiếm thuật Trung Hoa đối trận với một kiếm sư phương Tây tên là Sullivan. Trước khi tỉ thí, ông Đồng còn từ chối sử dụng áo bảo hộ đấu kiếm do đối thủ cung cấp. Cuối cùng, bằng sự chênh lệch trình độ quá lớn, ông Đồng đã đánh rơi kiếm của Sullivan và giành chiến thắng thuyết phục.

Theo Baidu, Đồng Trung Nghĩa dùng Bát Quái Bộ di chuyển biến hóa khôn lường. Sullivan bị ép đến mức xoay vần tả hữu, hoa mắt chóng mặt. Một lúc sau, ông cố tình để lộ một sơ hở. Vị kiếm sĩ phương Tây tưởng có cơ hội liền lập tức vung kiếm đâm thẳng vào ngực ông. Đồng Trung Nghĩa nhanh như chớp bước sang trái xoay gắt sang phải, kiếm đối phương đâm vào khoảng không, chưa kịp thu kiếm về thì đã bị mũi kiếm của ông đâm trúng cổ tay phải. Một tiếng “đinh đang” vang lên, thanh kiếm rơi tọt xuống đất. Trong tiếng pháo tay rầm rộ của quan khách, Sullivan lấy tay trái ôm lấy cổ tay phải đang tê dại đau đớn, tiến lại trước mặt Đồng Trung Nghĩa gật đầu hành lễ, ngậm ngùi nhận thua.

Hội Thể dục Tinh Võ để phổ biến kỹ thuật vật của Đồng Trung Nghĩa đã mời nhiếp ảnh gia Hồng Chí Phương chụp lại toàn bộ các thế quật vật của ông, do Chu Văn Vĩ và Thường Vĩ Truyền biên soạn thêm phần thuyết minh chữ viết, đúc kết thành cuốn sách Trung Quốc Trật Đả Pháp. Đây là cuốn sách kinh điển về môn vật sớm nhất và hoàn chỉnh nhất của Trung Quốc.

Phương pháp dạy vật của Đồng Trung Nghĩa rất đặc biệt: trước tiên dạy nghị lực và lòng kiên nhẫn, lực chân và lực tay. Ví dụ như vừa đứng Tấn Mã Bộ luyện lực chân, hai tay vừa làm các động tác móc đơn/móc đôi lên xuống để luyện lực tay. Mỗi lần đứng Tấn Mã Bộ kéo dài khoảng 30 phút. Ngoài ra còn có các phương pháp luyện tập độc đáo như bưng gánh thúng, vặn di chuyển lu nước... Tuy nhìn có vẻ thô sơ dân dã nhưng hiệu quả vô cùng xuất sắc.

Đồng Trung Nghĩa dạy 24 thế quật ngã cơ bản từ dễ đến khó, từ đơn giản đến phức tạp, tuần tự tiến bước từng thế một. Ông còn tự mình làm quân xanh cho học viên thực hành chiêu thức, để học viên quật ngã chính mình. Công phu môn vật của ông thực sự xứng tầm đại sư.

Năm 1963, ông qua đời vì bệnh tại Thượng Hải, hưởng thọ 84 tuổi. Để tưởng nhớ bậc anh kiệt, ghi nhận công lao một đời của ông, nhân dân Thượng Hải đã tổ chức lễ an táng cấp 2 và tổ chức lễ truy điệu vô cùng trọng thể.