Hàng không Mỹ chao đảo, hủy hàng chục nghìn chuyến bay khi thay mạng cáp quang?

Hệ thống hàng không Mỹ đã xảy ra một sự cố nghiêm trọng vào 15h54 ngày 13/11 theo giờ miền Đông (tức 3h54 sáng ngày 14/11 theo giờ Việt Nam), khiến hơn 20.000 chuyến bay bị hủy hoặc chậm. Giới chức Mỹ cho biết, nguyên nhân có thể liên quan đến một bộ định tuyến do nhà thầu L3Harris lắp đặt trong quá trình nâng cấp hạ tầng viễn thông hàng không.

Reuters dẫn lời Bộ trưởng Giao thông Mỹ Sean Duffy cho biết, sự cố xảy ra trong quá trình L3Harris thực hiện công việc bảo trì định kỳ, chuyển đổi đường truyền viễn thông từ cáp đồng cũ sang cáp quang tại ít nhất một địa điểm ở bang Arkansas hoặc Texas.

Cơ quan chức năng chưa xác định được nguyên nhân chính xác. Họ đang điều tra đồng thời các khả năng bao gồm lỗi từ người vận hành, quá trình lắp đặt hoặc thiết bị bị lỗi.

Ông Duffy cho biết, các router mới liên tục gửi hơn 1.000 yêu cầu kết nối tới những router khác trong khoảng thời gian 4-5 giây. Lưu lượng kết nối bất thường này khiến hệ thống truyền thông tin tại các trung tâm kiểm soát không lưu bị quá tải, gây mất ổn định dữ liệu liên quan đến máy bay và radar.

Sự cố ảnh hưởng đến 17 trong tổng số 22 trung tâm kiểm soát không lưu đường dài của Cục Hàng không Liên bang Mỹ (FAA).

Giới chức Mỹ nhấn mạnh, hệ thống liên lạc không bị tê liệt hoàn toàn và các trung tâm kiểm soát không lưu vẫn hoạt động. Tuy nhiên, tình trạng dữ liệu truyền qua các router thiếu ổn định khiến cơ quan quản lý không thể tiếp tục duy trì hoạt động bay ở quy mô bình thường, FAA buộc phải ban hành lệnh dừng các chuyến bay trên toàn quốc trong gần 5 giờ.

Nhà thầu L3Harris cho biết đang phối hợp với FAA để điều tra về nguyên nhân sự cố. Doanh nghiệp này cũng thông tin đã hoàn thành hơn 70% kế hoạch chuyển đổi hệ thống liên lạc hàng không từ cáp đồng truyền thống sang cáp quang.

Sự cố mới nhất một lần nữa làm dấy lên lo ngại về tình trạng của hệ thống kiểm soát không lưu Mỹ. Theo Bộ trưởng Giao thông Sean Duffy, một số router đang được thay thế đã có tuổi đời khoảng 25 năm và lẽ ra phải được nâng cấp từ năm 2006.

Hiện FAA phải chi khoảng 1 tỷ USD mỗi năm để duy trì hệ thống viễn thông sử dụng cáp đồng cũ, đồng thời đẩy nhanh quá trình chuyển đổi sang hạ tầng cáp quang hiện đại hơn.

Đây không phải lần đầu tiên một sự cố kỹ thuật đơn giản gây ra gián đoạn hàng không trên diện rộng tại Mỹ. Năm 2023, một nhà thầu của chính phủ vô tình xóa các tệp dữ liệu quan trọng, khiến FAA phải dừng toàn bộ chuyến bay khởi hành trong 90 phút, ảnh hưởng đến khoảng 11.000 chuyến bay.

Tháng 9 năm nay, hàng nghìn chuyến bay tại khu vực Đông Bắc nước Mỹ cũng bị chậm hoặc hủy sau khi đường truyền tại một cơ sở kiểm soát không lưu ở Philadelphia gặp sự cố, kết hợp với việc một đội thi công vô tình cắt đứt tuyến cáp quang dự phòng tại New Jersey.

Trước những vấn đề kéo dài, Quốc hội Mỹ đã phân bổ 12,5 tỷ USD để nâng cấp hệ thống kiểm soát không lưu và viễn thông hàng không. Trong khi đó, Bộ trưởng Sean Duffy đang đề nghị bổ sung 50 tỷ USD nhằm hiện đại hóa hạ tầng hàng không, hạn chế nguy cơ xảy ra những sự cố tương tự.