Sau hơn 5 năm lạm phát liên tục vượt mục tiêu, Cục Dự trữ Liên bang Mỹ (Fed) đang đứng trước một trong những cuộc tranh luận gay gắt nhất kể từ sau đại dịch.

Những phát biểu gần đây của các quan chức Fed cho thấy ngày càng có nhiều tiếng nói nghiêng về khả năng tăng lãi suất, dù ngân hàng trung ương vẫn giữ nguyên lãi suất trong cuộc họp cuối tháng 7. 

Không chỉ 3 thành viên bỏ phiếu phản đối quyết định giữ nguyên lãi suất, một số quan chức không có quyền biểu quyết trong năm nay cũng công khai bày tỏ quan điểm rằng Fed nên sớm hành động.

Ở chiều ngược lại, nhóm còn lại vẫn cho rằng lạm phát có thể tự hạ nhiệt trong những tháng tới, dù chính họ cũng thừa nhận sự kiên nhẫn đang dần cạn khi mục tiêu lạm phát 2% vẫn liên tục bị bỏ xa.

Đây là bài toán quen thuộc đối với các ngân hàng trung ương: tăng lãi suất quá sớm có thể làm suy yếu thị trường lao động, nhưng chờ đợi quá lâu sẽ khiến lạm phát trở nên cố hữu và buộc phải thắt chặt mạnh hơn về sau.

Báo cáo việc làm công bố cuối tuần trước càng khiến cuộc tranh luận trở nên phức tạp hơn. Số lượng việc làm tại Mỹ bất ngờ giảm trong tháng 7, trong khi số liệu của 2 tháng trước cũng bị điều chỉnh giảm, làm dấy lên lo ngại thị trường lao động đang yếu đi.

Tuy nhiên, theo Chủ tịch Fed Richmond Tom Barkin, thị trường lao động hiện vẫn duy trì trạng thái "cân bằng nhưng yếu", không khác nhiều so với khoảng một năm rưỡi vừa qua.

Trong bối cảnh đó, sự chú ý của giới đầu tư đang chuyển sang các số liệu lạm phát sẽ được công bố trước cuộc họp Fed tháng 9, đặc biệt là dữ liệu CPI dự kiến phát hành vào tuần này.

Theo dự báo được Fed công bố hồi tháng 6, lạm phát sẽ quay về mục tiêu 2% vào năm 2028. Song, thực tế hiện nay vẫn còn khá xa kỳ vọng đó khi CPI của Mỹ trong tháng 6 tăng 3,5%, còn chỉ số PCE lõi ở mức 3,3%.

Khoảng cách lớn giữa mục tiêu và thực tế khiến ngày càng nhiều chuyên gia đặt câu hỏi liệu Fed có thể đưa lạm phát về 2% đúng như kế hoạch hay không.

Cuộc tranh luận này dự kiến sẽ tiếp tục nóng lên trong những tuần tới, trước khi các nhà hoạch định chính sách gặp nhau tại hội nghị thường niên Jackson Hole ở bang Wyoming vào cuối tháng 8.

Tại đây, Chủ tịch Fed Kevin Warsh sẽ có bài phát biểu được giới đầu tư đặc biệt chờ đợi, sau nhiều tháng ông liên tục từ chối đưa ra tín hiệu về hướng đi của lãi suất.

Kể từ đầu năm, Fed vẫn giữ nguyên lãi suất dù chi phí nhập khẩu tăng do các chính sách thương mại mới và giá năng lượng leo thang vì xung đột Iran. 

Một số quan chức cho rằng việc tăng lãi suất để đối phó với các cú sốc giá mang tính tạm thời có thể không phải lựa chọn phù hợp, bởi chính sách tiền tệ luôn có độ trễ trước khi phát huy tác dụng.

Thống đốc Fed Lisa Cook cũng cảnh báo việc tăng lãi suất quá sớm có thể gây tổn hại không cần thiết cho thị trường lao động nếu lạm phát tự giảm trong thời gian tới.

Theo bà, một số yếu tố hỗ trợ giảm lạm phát đã bắt đầu xuất hiện, bao gồm tác động của thuế quan suy yếu dần, cùng kỳ vọng giá dầu và áp lực giá từ làn sóng đầu tư AI sẽ hạ nhiệt.

Chủ tịch Fed New York John Williams cũng giữ quan điểm lạm phát vẫn có thể trở về 2% vào năm 2028 và cho biết đánh giá tổng thể của ông về triển vọng kinh tế "không thay đổi nhiều".

Sau báo cáo việc làm yếu hơn kỳ vọng, thị trường đã hạ dự báo khả năng Fed tăng lãi suất trong tháng 9 xuống khoảng 40%, từ mức trên 50% trước đó.

Dẫu vậy, 3 quan chức từng bỏ phiếu phản đối quyết định giữ nguyên lãi suất hồi tháng 7 - gồm Chủ tịch Fed Minneapolis Neel Kashkari, Chủ tịch Fed Dallas Lorie Logan và Chủ tịch Fed Cleveland Beth Hammack - đều cho rằng việc trì hoãn tăng lãi suất có thể khiến Fed buộc phải hành động quyết liệt hơn trong tương lai.

Quan điểm này cũng nhận được sự đồng tình từ một số quan chức khác. Chủ tịch Fed Kansas City Jeff Schmid nhận định sức cầu, đầu tư và chi tiêu tiêu dùng vẫn rất mạnh, trong khi điều kiện tài chính chưa đủ chặt để kéo lạm phát xuống.

Điểm đáng chú ý là người đứng đầu Fed - ông Kevin Warsh - gần như đứng ngoài cuộc tranh luận công khai.

Kể từ khi nhậm chức, ông liên tục khẳng định ưu tiên số một là đưa lạm phát trở lại mục tiêu, song từ chối giải thích Fed sẽ làm điều đó bằng cách nào hay khi nào sẽ tăng lãi suất.

Sau cuộc họp cuối tháng 7, sự im lặng của ông khiến nhà đầu tư bán mạnh trái phiếu Kho bạc Mỹ kỳ hạn dài, đồng thời đẩy kỳ vọng lạm phát trên thị trường đi lên.

Chủ tịch Fed St. Louis Alberto Musalem, người sau đó tiết lộ cũng nghiêng về phương án tăng lãi suất, cho rằng phản ứng của thị trường là lời nhắc nhở rằng Fed phải tiếp tục chứng minh uy tín trong cuộc chiến chống lạm phát.

Theo Torsten Slok, kinh tế trưởng của Apollo Global Management, vấn đề hiện nay không chỉ còn là các số liệu kinh tế.

"Đây còn là câu chuyện về uy tín của Fed. Lạm phát đã vượt mục tiêu từ năm 2021 đến nay. Đó là khoảng thời gian quá dài đối với ngân hàng trung ương quyền lực nhất thế giới", ông nói.

Theo Financial Post

Diệp Vy (markettimes.vn)