Đau đầu kéo dài có phải u não? Dấu hiệu cảnh báo cần đi khám ngay

PGS.TS Đồng Văn Hệ, Phó Giám đốc Bệnh viện Hữu nghị Việt Đức (Hà Nội), Chủ tịch Hội Phẫu thuật Thần kinh Việt Nam, cho biết, theo số liệu dịch tễ học quốc tế, tỷ lệ mắc mới u não dao động khoảng 10-15 ca/100.000 dân mỗi năm. Với dân số hơn 100 triệu dân, số ca mắc mới u não của Việt Nam khoảng 10.000 - 15.000 ca mỗi năm.

Hiện có hơn 120 loại u não, được phân thành 13 nhóm khác nhau. Mỗi loại có đặc điểm sinh học và chiến lược điều trị riêng biệt. Một số trường hợp có thể điều trị nội khoa kéo dài mà chưa cần phẫu thuật, trong khi một số trường hợp khác cần can thiệp ngoại khoa sớm trong vòng 1-2 tuần sau chẩn đoán. Ngược lại, cũng có trường hợp có thể trì hoãn phẫu thuật tới nhiều tháng tùy diễn tiến bệnh học.

Đau đầu là triệu chứng thần kinh thường gặp trong cộng đồng, nhưng khoảng 90% trường hợp không liên quan đến u não. Chỉ khoảng 5% số ca đau đầu có nguyên nhân từ khối u não, 5% còn lại liên quan đến các bệnh lý nội khoa khác.

Đau đầu kéo dài, khi nào cần đi khám để phát hiện u não?

Theo chuyên gia này, việc nhiều người có biểu hiện đau đầu liền đi chụp cộng hưởng từ (MRI) hoặc cắt lớp vi tính (CT) là chưa cần thiết nếu không có chỉ định phù hợp. Việc lạm dụng chẩn đoán hình ảnh không chỉ gây tốn kém chi phí mà còn làm gia tăng quá tải hệ thống y tế.

Tuy nhiên, một số dấu hiệu cảnh báo cần được thăm khám chuyên khoa thần kinh sớm. Trong đó có tình trạng đau đầu xuất hiện ở người trưởng thành kèm sốt hoặc co giật; đau đầu kèm buồn nôn, nôn; cơn đau tăng dần theo thời gian; đau không đáp ứng với thuốc giảm đau thông thường hoặc đau nhiều vào nửa đêm, gần sáng.

“Đây là những biểu hiện có thể gợi ý bệnh lý thần kinh nghiêm trọng, trong đó có u não”, PGS Hệ cảnh báo.

Ngược lại, các cơn đau đầu xuất hiện sau khi tiếp xúc nắng nóng, thay đổi thời tiết hoặc căng thẳng tâm lý thường ít liên quan đến u não hơn. Những trường hợp này chủ yếu là đau đầu chức năng hoặc đau đầu do yếu tố môi trường, tâm lý.

Về nguyên nhân gây u não, PGS Hệ cho biết hiện y học vẫn chưa xác định rõ cơ chế chính xác. Tuy nhiên, nhiều yếu tố được ghi nhận có khả năng làm tăng nguy cơ mắc bệnh như tiếp xúc với nguồn bức xạ, tình trạng viêm nhiễm kéo dài, tiền sử xạ trị hoặc chấn thương sọ não.

Ngoài ra, ảnh hưởng của điện thoại di động, sóng điện từ và một số loại sóng khác tới nguy cơ u não vẫn đang được nghiên cứu. Một số công trình cho thấy các yếu tố này có thể làm tăng nguy cơ mắc u não, đặc biệt ở trẻ em. Tuy nhiên, do thời gian nghiên cứu còn tương đối ngắn nên chưa có đủ bằng chứng để khẳng định mối liên quan trực tiếp.

Dù vậy, nhiều chuyên gia vẫn khuyến cáo nên hạn chế cho trẻ dưới 12 tuổi sử dụng điện thoại di động trong thời gian dài để giảm nguy cơ ảnh hưởng sức khỏe về lâu dài.

Các bác sĩ cũng khuyến cáo người dân không nên quá lo lắng khi xuất hiện đau đầu đơn thuần, nhưng cần theo dõi kỹ các dấu hiệu bất thường. Việc khám chuyên khoa và tầm soát đúng thời điểm sẽ giúp phát hiện sớm các bệnh lý nguy hiểm, trong đó có u não.