Cầu ngói Thanh Toàn không chỉ nổi bật với kiến trúc gỗ lim, ngói lưu ly đậm chất cung đình Huế mà còn là chốn tâm linh được người dân địa phương tôn kính.
Cách trung tâm TP Huế chừng 8km, cầu ngói Thanh Toàn (phường Thanh Thuỷ) không chỉ là di tích kiến trúc quốc gia mà còn được ví như nơi lưu giữ ký ức làng quê. Đây cũng được xem là công trình làng quê đẹp bậc nhất xứ Huế với kiến trúc “thượng gia hạ kiều” (trên nhà dưới cầu) hiếm có ở Việt Nam còn tồn đại đến ngày nay.
Cách trung tâm TP Huế chừng 8km, cầu ngói Thanh Toàn (phường Thanh Thuỷ) không chỉ là di tích kiến trúc quốc gia mà còn được ví như nơi lưu giữ ký ức làng quê. Đây cũng được xem là công trình làng quê đẹp bậc nhất xứ Huế với kiến trúc “thượng gia hạ kiều” (trên nhà dưới cầu) hiếm có ở Việt Nam còn tồn đại đến ngày nay.
Theo các tài liệu còn lưu lại, cầu ngói Thanh Toàn được xây dựng vào năm 1776 được chia với 7 gian nhà truyền thống, trong đó gian giữa được thiết kế rộng nhất và ở đó cũng là nơi đặt bàn thờ để thờ.
Theo các tài liệu còn lưu lại, cầu ngói Thanh Toàn được xây dựng vào năm 1776 được chia với 7 gian nhà truyền thống, trong đó gian giữa được thiết kế rộng nhất và ở đó cũng là nơi đặt bàn thờ để thờ.
Toàn bộ cầu được thiết kế bằng gỗ lim, lợp bằng ngói lưu ly, được trang trí bằng những hình ảnh rồng phượng và được sử dụng nghệ thuật khảm sành sứ nổi tiếng của xứ Huế.
Toàn bộ cầu được thiết kế bằng gỗ lim, lợp bằng ngói lưu ly, được trang trí bằng những hình ảnh rồng phượng và được sử dụng nghệ thuật khảm sành sứ nổi tiếng của xứ Huế.
Ông Trần Huy Đã (81 tuổi) cho biết, tương truyền bà Trần Thị Đạo là người làng Thanh Thuỷ Chánh bỏ tiền xây dựng cây cầu này để phục vụ dân làng. Bà Trần Thị Đạo là cháu gái thuộc thế hệ thứ sáu của phu nhân một vị quan lớn dưới triều vua Lê Hiển Tông.
Ông Trần Huy Đã (81 tuổi) cho biết, tương truyền bà Trần Thị Đạo là người làng Thanh Thuỷ Chánh bỏ tiền xây dựng cây cầu này để phục vụ dân làng. Bà Trần Thị Đạo là cháu gái thuộc thế hệ thứ sáu của phu nhân một vị quan lớn dưới triều vua Lê Hiển Tông.
Cùng vì bỏ tiền cá nhân ra xây cầu mà bà Trần Thị Đạo được vua Lê Hiển Tông ban sắc khen ngợi. Đồng thời, miễn cho làng nhiều loại sưu dịch để người dân nhớ đến công ơn và noi theo tấm gương tốt của bà Đạo.
Cùng vì bỏ tiền cá nhân ra xây cầu mà bà Trần Thị Đạo được vua Lê Hiển Tông ban sắc khen ngợi. Đồng thời, miễn cho làng nhiều loại sưu dịch để người dân nhớ đến công ơn và noi theo tấm gương tốt của bà Đạo.
Năm 1925, vua Khải Ðịnh cũng ban sắc phong trần cho bà Trần Thị Đạo là Dực Bảo Trung Hưng Linh phò và lệnh cho dân lập bàn thờ ngay trên cầu để thờ cúng. Hiện nay gian giữa và cũng là gian lớn nhất trên cầu ngói Thanh Toàn là nơi đặt bài vị thờ bà Trần Thị Đạo.
Năm 1925, vua Khải Ðịnh cũng ban sắc phong trần cho bà Trần Thị Đạo là Dực Bảo Trung Hưng Linh phò và lệnh cho dân lập bàn thờ ngay trên cầu để thờ cúng. Hiện nay gian giữa và cũng là gian lớn nhất trên cầu ngói Thanh Toàn là nơi đặt bài vị thờ bà Trần Thị Đạo.
“Đối với dân làng Thanh Thuỷ Chánh thì cầu Ngói Thanh Toàn không chỉ là di tích mà còn là nơi thờ cúng rất linh thiêng mà mọi người đều tôn kính”, ông Đã chia sẻ.
“Đối với dân làng Thanh Thuỷ Chánh thì cầu Ngói Thanh Toàn không chỉ là di tích mà còn là nơi thờ cúng rất linh thiêng mà mọi người đều tôn kính”, ông Đã chia sẻ.
Bà Nguyễn Thị Kình (67 tuổi) cho hay, cầu từ trước đến nay chỉ để người dân đi bộ qua lại và nghỉ mát trên cầu, chứ không được chạy xe lên.
Bà Nguyễn Thị Kình (67 tuổi) cho hay, cầu từ trước đến nay chỉ để người dân đi bộ qua lại và nghỉ mát trên cầu, chứ không được chạy xe lên.
Cầu ngói Thanh Toàn có kích thước nguyên gốc dài 43 thước mộc (18,75m), rộng 14 thước mộc (5,82m). Qua nhiều lần trùng tu, hiện nay kích thức của cầu dài 16,85m và rộng 4,63m. Ở Việt Nam hiện nay, ngoài cầu ngói Thanh Toàn còn có vài cây cầu có kiến trúc tương tự vậy, là Chùa Cầu (Hội An), cầu ngói ở xã Hải Anh (Hải Hậu, Nam Định), cầu ngói Phát Diệm (Kim Sơn, Ninh Bình), hai cây cầu ngói ở Chùa Thầy (Hà Nội).
Cầu ngói Thanh Toàn có kích thước nguyên gốc dài 43 thước mộc (18,75m), rộng 14 thước mộc (5,82m). Qua nhiều lần trùng tu, hiện nay kích thức của cầu dài 16,85m và rộng 4,63m. Ở Việt Nam hiện nay, ngoài cầu ngói Thanh Toàn còn có vài cây cầu có kiến trúc tương tự vậy, là Chùa Cầu (Hội An), cầu ngói ở xã Hải Anh (Hải Hậu, Nam Định), cầu ngói Phát Diệm (Kim Sơn, Ninh Bình), hai cây cầu ngói ở Chùa Thầy (Hà Nội).
Sau gần 250 năm tồn tại, đầu tháng 4/2020, cầu ngói Thanh Toàn được hạ giải để bảo tồn, tu bổ và tôn tạo với kinh phí được phê duyệt hơn 13 tỷ đồng. Việc tu bổ, tôn tạo cầu dựa trên nguyên tắc tận dụng tối đa nguyên bản, vật liệu gốc.
Sau gần 250 năm tồn tại, đầu tháng 4/2020, cầu ngói Thanh Toàn được hạ giải để bảo tồn, tu bổ và tôn tạo với kinh phí được phê duyệt hơn 13 tỷ đồng. Việc tu bổ, tôn tạo cầu dựa trên nguyên tắc tận dụng tối đa nguyên bản, vật liệu gốc.
Nguyễn Vương - Sỹ Nhất (vtcnews.vn)