Theo dữ liệu mới nhất từ ​​Hội đồng Vàng Thế giới (WGC), các NHTW – một trong những trụ cột của nhu cầu trong phần lớn đợt tăng giá vàng kéo dài nhiều năm – đã chuyển sang phía cung cấp trong tháng cuối cùng của quý đầu năm.
Các NHTW bán ròng vàng trong tháng 3

“Các NHTW đã bán ròng 30 tấn vàng trong tháng 3, với doanh số bán ra từ Thổ Nhĩ Kỳ (60 tấn) và Nga (16 tấn) bù đắp cho lượng mua vào ở những nơi khác”, bà Marissa Salim - Trưởng nhóm nghiên cứu cấp cao khu vực Châu Á Thái Bình Dương tại WGC cho biết hôm 5/5. “Dữ liệu hàng quý từ Quỹ Dầu mỏ Nhà nước Azerbaijan (SOFAZ) cũng cho thấy doanh số bán ròng là 22 tấn trong quý 1 năm 2026”.

Về phía mua, nhu cầu lớn nhất tiếp tục đến từ các quốc gia đã liên tục tăng dự trữ của họ kể từ năm 2024.

“Ngân hàng Quốc gia Ba Lan (11 tấn) là người mua lớn nhất trong tháng 3, tiếp theo là NHTW Uzbekistan (9 tấn) và Ngân hàng Quốc gia Kazakhstan (6 tấn)”, bà Salim cho biết. Đang chú ý là “Ngân hàng Nhân dân Trung Quốc đã kéo dài thời gian mua vàng hàng tháng lên 17 tháng liên tiếp và tăng tốc độ mua trong tháng 3 (5 tấn)”, bà Salim nói thêm. Bên cạnh đó, “Guatemala và Cộng hòa Séc cũng là những nước mua ròng trong tháng này, mỗi nước mua 2 tấn”.

Tính chung trong quý đầu năm, Ba Lan vẫn là nước mua nhiều nhất với 31 tấn vàng, tiếp theo là Uzbekistan (25 tấn), Kazakhstan (13 tấn) và Trung Quốc (7 tấn), trong khi Cộng hòa Séc, Malaysia, Guatemala, Cộng hòa Kyrgyzstan, Campuchia, Indonesia và Serbia cũng báo cáo mua ròng từ một tấn trở lên.

“Nước bán vàng lớn nhất trong quý 1 là Thổ Nhĩ Kỳ, nơi lượng vàng dự trữ của khu vực công giảm 79 tấn dựa trên dữ liệu được báo cáo”, bà Salim cho biết. “Phần lớn lượng vàng bán ra diễn ra trong tháng 3 khi ngân hàng sử dụng thêm 80 tấn thông qua các giao dịch hoán đổi vàng”.

Chính phủ Thổ Nhĩ Kỳ đã mở các vị thế hoán đổi vàng trị giá khoảng 73 tấn vào tháng 3, trong khi một phần vàng thỏi của NHTW cũng được bán trong giai đoạn đó, dẫn đến sự sụt giảm mạnh trong dự trữ. Các hoạt động hoán đổi đã cung cấp thanh khoản đôla Mỹ để giải quyết tình trạng dòng vốn chảy ra ngày càng tăng và nhu cầu ngoại tệ trong nước tăng cao khi NHTW can thiệp để hỗ trợ đồng lira Thổ Nhĩ Kỳ.

Trước khi bắt đầu cuộc chiến tranh Iran, NHTW Thổ Nhĩ Kỳ nắm giữ gần 830 tấn vàng. Con số đó đã giảm 127 tấn xuống còn tổng cộng 693 tấn vào cuối tháng 3.

NHTW Thổ Nhĩ Kỳ cho biết vào thời điểm đó rằng, họ đã bán một phần vàng nhưng đã bán phần lớn thông qua các thỏa thuận hoán đổi. Họ đã sử dụng lượng tiền mặt này để mua lira và các loại ngoại tệ khác nhằm hỗ trợ nền kinh tế.

Tuy nhiên sau thỏa thuận ngừng bắn giữa Mỹ và Iran, điều kiện thị trường ổn định, làm giảm áp lực lên tài sản của Thổ Nhĩ Kỳ và cho phép NHTW nước này bắt đầu xây dựng lại dự trữ vàng của mình.

Theo đó NHTW Thổ Nhĩ Kỳ đã bắt đầu tái tạo dự trữ vàng khi họ thanh lý một số vị thế hoán đổi đôla lấy vàng mà họ đã sử dụng trong thời kỳ thị trường căng thẳng nhất, với lượng vàng vật chất nắm giữ tăng lên khoảng 730 tấn tính đến ngày 17/4, theo dữ liệu mới nhất.

Cơ quan này đã tăng dự trữ vàng thêm 30,7 tấn trong tuần qua, theo dữ liệu mới nhất của chính phủ, nâng tổng lượng vàng tăng lên 36,4 tấn trong hai tuần qua và đảo ngược sự sụt giảm mạnh từ các hoạt động bán ra trước đó.

Theo các nhà phân tích, nhu cầu vàng của các NHTW tiếp tục đóng vai trò quan trọng trên thị trường kim loại quý. Tuy nhiên phân khúc này trở nên biến động hơn nhiều trong thời gian gần đây khi các NHTW như của Thổ Nhĩ Kỳ buộc phải bán dự trữ vàng của mình để bảo vệ nền kinh tế, vốn bị ảnh hưởng bởi cuộc chiến đang diễn ra với Iran.

Hà Vy (thoibaonganhang.vn)